Viêm da cơ địa Tóm tắt về bệnh

Cập nhật: 13 May 2024

Tổng quan

Viêm da cơ địa là một loại viêm da có những đặc điểm riêng biệt mà bạn có thể tìm hiểu thêm ở phần Giới thiệu

Viêm da cơ địa là một trong những bệnh da liễu phổ biến nhất ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới. Bệnh có thể ảnh hưởng đến cả trẻ em và người lớn. Thông tin thêm về tỷ lệ mắc bệnh ở phần Dịch tễ học

Có rất nhiều nguyên nhân gây viêm da cơ địa được liệt kê trong phần Nguyên nhân. Phần Sinh lý bệnh bàn về sự tiến triển của bệnh lý ngoài da này.

Đánh giá ban đầu

Trong 34 quốc gia được khảo sát, đau là triệu chứng phổ biến thứ hai sau ngứa. Để biết thêm, xem phần Biểu hiện lâm sàng

Atopic Dermatitis_summaryAtopic Dermatitis_summary

Chẩn đoán

Để chẩn đoán viêm da cơ địa, tiêu chuẩn Hanifin và Rajka trong phần Tiêu chuẩn chẩn đoán được sử dụng. Trong phần này, bạn cũng sẽ học cách đánh giá mức độ nặng của bệnh. 

Phần Xét nghiệm và hỗ trợ chẩn đoán thảo luận về những xét nghiệm có thể thực hiện để giúp chẩn đoán Viêm da cơ địa. 

Một số bệnh có thể giống với viêm da cơ địa và được liệt kê trong phần Chẩn đoán phân biệt.

Điều trị

Một trong những mục tiêu của điều trị là giảm các triệu chứng. Xem phần Nguyên tắc điều trị để biết thêm chi tiết. 

Các liệu pháp điều trị tại chỗ và toàn thân khác nhau được khuyến cáo để điều trị viêm da cơ địa, chẳng hạn như corticosteroid, thuốc ức chế calcineurin, thuốc ức chế phosphodiesterase type-4 (PDE-4), thuốc ức chế miễn dịch, v.v. Phần Điều trị bằng thuốc sẽ thảo luận sâu hơn về các lựa chọn điều trị này. 

Những Điều chỉnh lối sống (ví dụ như tránh các yếu tố khởi phát, chăm sóc da) và các biện pháp phòng ngừa có thể được thực hiện để kiểm soát viêm da cơ địa. Những điều này sẽ được thảo luận trong phần Phòng ngừaĐiều chỉnh lối sống

Giáo dục bệnh nhân hoặc người chăm sóc về bệnh lý này cũng là một khía cạnh quan trọng trong việc kiểm soát viêm da cơ địa. Tham khảo phần Giáo dục bệnh nhân để biết thêm chi tiết. 

Các phần Liệu pháp điều trị khácĐiều trị chủ động thảo luận về các lựa chọn sẵn có để kiểm soát viêm da cơ địa như liệu pháp quấn ướt, liệu pháp quang học và hấp thụ miễn dịch. 

Câu hỏi thường gặp

Viêm da cơ địa được chẩn đoán trên lâm sàng như thế nào?
Trên lâm sàng, viêm da cơ địa được chẩn đoán dựa trên bệnh sử, các dấu hiệu tổn thương da do cơ địa và thăm khám thực thể. Các đặc điểm chính gồm ngứa, hình thái và phân bố của tổn thương điển hình theo lứa tuổi, viêm da mạn tính hoặc tái phát, và tiền sử cá nhân hoặc gia đình có cơ địa dị ứng. Cần đánh giá các yếu tố khởi phát liên quan như dị nguyên, chất kích ứng, nhiễm trùng, căng thẳng và phơi nhiễm nhiệt độ. Xem thêm
Xét nghiệm nào hỗ trợ đánh giá viêm da cơ địa?
Các xét nghiệm cận lâm sàng có thể hỗ trợ đánh giá nhưng không thay thế chẩn đoán lâm sàng. IgE toàn phần trong huyết thanh, xét nghiệm IgE đặc hiệu và test lẩy da có thể giúp xác định bệnh dị ứng hoặc tình trạng mẫn cảm. Số lượng bạch cầu ái toan, LDH và TARC có thể là các dấu ấn hữu ích của tiến triển bệnh. Không khuyến cáo xét nghiệm thường quy di truyền của gen FLG. Xem thêm
Nên lựa chọn corticosteroid tại chỗ như thế nào?
Corticosteroid tại chỗ là liệu pháp hàng đầu cho viêm da cơ địa từ nhẹ đến nặng khi các biện pháp không dùng thuốc không đủ hiệu quả. Việc lựa chọn phụ thuộc vào mức độ đợt bùng phát, vị trí tổn thương, phân bố, tuổi người bệnh, ưu tiên và dạng bào chế. Sử dụng chế phẩm có hoạt lực thấp nhất có hiệu quả, đặc biệt trong điều trị dài hạn, ở trẻ em và tại các vùng da nhạy cảm như mặt, cổ và nếp gấp da. Xem thêm
Lời khuyên chăm sóc da như thế nào để giúp giảm đợt bùng phát?
Chăm sóc da nên tập trung vào làm sạch, cấp ẩm, dưỡng ẩm và tránh các yếu tố khởi phát. Khuyến nghị tắm nhanh bằng nước ấm, dùng chất làm sạch dịu nhẹ không hương liệu, thấm khô nhẹ nhàng và thoa kem dưỡng ẩm trong vòng 2 đến 3 phút sau khi tắm. Cần dùng chất làm mềm da đều đặn, kể cả khi không có triệu chứng, để phục hồi chức năng hàng rào da và giảm tần suất bùng phát. Xem thêm
Phòng ngừa tái phát như thế nào sau khi kiểm soát bệnh?
Sau khi đạt kiểm soát bệnh, điều trị duy trì chủ động có thể làm giảm nguy cơ tái phát viêm da cơ địa mức độ trung bình. Có thể dùng corticosteroid tại chỗ nhóm II đến III theo cách ngắt quãng, dùng 1 hoặc 2 lần mỗi tuần, hoặc thuốc ức chế calcineurin tại chỗ - như tacrolimus - dùng 2 đến 3 lần mỗi tuần, lên các vùng da mà bệnh thường bùng phát. Tiếp tục chăm sóc cơ bản cho hàng rào da. Xem thêm