อาการแสดงทางคลินิก
ผู้ป่วยมักมาด้วยการพบก้อนเนื้อที่เต้านม หรือฝีที่เต้านม อาการที่พบได้บ่อยที่สุดของมะเร็งเต้านม คือ การพบก้อนเนื้อในเต้านม โดยก้อนเนื้อที่ไม่ทำให้เกิดความเจ็บปวด มีความแข็ง และมีรูปร่างหรือขอบที่ไม่สม่ำเสมอมีแนวโน้มสูงที่จะเป็นมะเร็งมากกว่า อย่างไรก็ตาม ก้อนเนื้อที่ไม่แข็ง นุ่ม กลม หรือทำให้เกิดความเจ็บปวด ก็อาจเป็นมะเร็งได้เช่นกัน
อาการและอาการแสดงอื่น ๆ ที่อาจพบ ได้แก่ การปวดเต้านมหรือปวดหัวนม (พบได้น้อยมาก) มีของเหลวไหลออกจากหัวนม หัวนมบุ๋ม และการเปลี่ยนแปลงของผิวหนังบริเวณเต้านม เช่น ผิวหนังคล้ายเปลือกส้ม มีรอยถลอกที่หัวนม ผิวลอก การอักเสบ ผิวหนังดึงรั้ง แผลเปื่อย หรือฝี
อาการและอาการแสดงอื่น ๆ ที่อาจพบ ได้แก่ การปวดเต้านมหรือปวดหัวนม (พบได้น้อยมาก) มีของเหลวไหลออกจากหัวนม หัวนมบุ๋ม และการเปลี่ยนแปลงของผิวหนังบริเวณเต้านม เช่น ผิวหนังคล้ายเปลือกส้ม มีรอยถลอกที่หัวนม ผิวลอก การอักเสบ ผิวหนังดึงรั้ง แผลเปื่อย หรือฝี
การซักประวัติ
การซักประวัติ ควรสอบถามเกี่ยวกับอาการต่าง ๆ เช่น การปวดเต้านมหรือการพบก้อนเนื้อใหม่ในเต้านม และควรประเมินปัจจัยเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับมะเร็งเต้านม เช่น ประวัติการเป็นโรคมะเร็งเต้านม การได้รับการฉายรังสีที่บริเวณหน้าอก และประวัติครอบครัวที่มีความเสี่ยงต่อโรคมะเร็งเต้านม
การตรวจร่างกาย
การตรวจเต้านมอย่างครบถ้วน ประกอบด้วยการสังเกตและการคลำเต้านม ควรตรวจในท่าตัวตรงและท่านอนหงายเพื่อให้สามารถสังเกตเห็นการเปลี่ยนแปลงที่เล็กน้อยของรูปร่างหรือโครงสร้างเต้านม โดยตรวจหาและประเมินลักษณะก้อนที่คลำพบ เช่น ตำแหน่ง ขนาด ลักษณะภายนอก การเคลื่อนที่ การหนาตัวหรือการเป็นก้อนที่ไม่สมมาตร การดึงรั้ง สารคัดหลั่งจากหัวนม และการเปลี่ยนแปลงของผิวหนัง นอกจากนี้ ควรประเมินต่อมน้ำเหลืองที่รักแร้ เหนือกระดูกไหปลาร้า และภายในทรวงอก รวมถึงตรวจอวัยวะอื่น ๆ เพื่อประเมินการแพร่กระจายของโรค
ในกรณีที่ผู้ป่วยมีสารคัดหลั่งออกจากหัวนมแต่ไม่พบก้อนเนื้อ ควรประเมินลักษณะของสารคัดหลั่งที่ไหลออกมาเพื่อหาสาเหตุอื่น ๆ ที่อาจเกิดขึ้น
สำหรับผู้ป่วยที่ไม่มีอาการและผลการตรวจร่างกายเป็นปกติ แนะนำให้ผู้ป่วยทำการประเมินความเสี่ยง เข้ารับการตรวจคัดกรอง และตรวจติดตามผลตามคำแนะนำที่เหมาะสมต่อไป
ในกรณีที่ผู้ป่วยมีสารคัดหลั่งออกจากหัวนมแต่ไม่พบก้อนเนื้อ ควรประเมินลักษณะของสารคัดหลั่งที่ไหลออกมาเพื่อหาสาเหตุอื่น ๆ ที่อาจเกิดขึ้น
สำหรับผู้ป่วยที่ไม่มีอาการและผลการตรวจร่างกายเป็นปกติ แนะนำให้ผู้ป่วยทำการประเมินความเสี่ยง เข้ารับการตรวจคัดกรอง และตรวจติดตามผลตามคำแนะนำที่เหมาะสมต่อไป
