RMDA chậm có ý nghĩa dự báo nguy cơ mắc mới và tiến triển bệnh AMD
21 Jan 2026
Theo các báo cáo từ một nghiên cứu, chậm thích ứng bóng tối qua tế bào que (RMDA) có liên quan đến tỷ lệ mắc mới và tiến triển thoái hóa hoàng điểm liên quan đến tuổi già (AMD) trong 3 năm đối với mắt khỏe mạnh hoặc mắt có AMD giai đoạn sớm ở thời điểm ban đầu.
Những trường hợp mắt của người già ≥60 tuổi có hoàng điểm khỏe mạnh bình thường hoặc với AMD giai đoạn sớm lúc ban đầu được thu nhận vào nghiên cứu theo dõi dài hạn này.
Hệ thống phân loại 9 bậc của nghiên cứu AREDS (Age-Related Eye Disease Study) được dùng để xác định sự hiện diện và mức độ nặng của AMD dựa trên ảnh chụp đáy mắt tại thời điểm ban đầu. Các chỉ số thị giác được đo trên một mắt, bao gồm RMDA, độ nhạy dưới ánh sáng tối (scotopic sensitivity), thị lực dưới ánh sáng yếu, độ nhạy tương phản trong điều kiện ánh sáng mờ (mesopic), độ nhạy với ánh sáng mờ, thị lực và độ nhạy tương phản.
Sau 3 năm theo dõi, các tác giả lặp lại chụp đáy mắt và phân loại AREDS. Họ đánh giá mối liên quan giữa các chức năng thị giác và nguy cơ mắc mới hoặc tiến triển AMD bằng cách sử dụng nguy cơ tương đối hiệu chỉnh theo tuổi và khoảng tin cậy (CI) 95% cho mắt của nghiên cứu và mắt còn lại.
Sau 3 năm, nhóm mắt có RMDA bị chậm có nguy cơ mắc mới AMD cao gấp 3,54 lần so với mắt của nghiên cứu, và gấp 3,40 lần so với mắt còn lại. Thị lực dưới ánh sáng yếu ở mắt nghiên cứu cũng tương quan với nguy cơ mắc mới AMD.
Tương tự, ở nhóm mắt AMD giai đoạn sớm tại thời điểm ban đầu, RMDA bị chậm làm tăng khả năng tiến triển AMD gấp 3,89 lần mắt nghiên cứu và 2,65 lần mắt còn lại. Không có chức năng thị giác nào khác có mối liên quan đáng kể với tiến triển AMD ở thời điểm theo dõi.
Các tác giả nhận xét: “Các kết quả của chúng tôi gợi ý rằng những chức năng thị giác khác không giúp ích cho việc hiểu biết nguy cơ mắc mới hoặc tiến triển sớm AMD”.
Các tác giả cho biết thêm: “Những can thiệp nhằm làm chậm tiến triển AMD giai đoạn sớm, hoặc các biện pháp dự phòng cho nhóm nguy cơ nên xem RMDA là một chỉ số đánh giá kết cục về chức năng”.
Những trường hợp mắt của người già ≥60 tuổi có hoàng điểm khỏe mạnh bình thường hoặc với AMD giai đoạn sớm lúc ban đầu được thu nhận vào nghiên cứu theo dõi dài hạn này.
Hệ thống phân loại 9 bậc của nghiên cứu AREDS (Age-Related Eye Disease Study) được dùng để xác định sự hiện diện và mức độ nặng của AMD dựa trên ảnh chụp đáy mắt tại thời điểm ban đầu. Các chỉ số thị giác được đo trên một mắt, bao gồm RMDA, độ nhạy dưới ánh sáng tối (scotopic sensitivity), thị lực dưới ánh sáng yếu, độ nhạy tương phản trong điều kiện ánh sáng mờ (mesopic), độ nhạy với ánh sáng mờ, thị lực và độ nhạy tương phản.
Sau 3 năm theo dõi, các tác giả lặp lại chụp đáy mắt và phân loại AREDS. Họ đánh giá mối liên quan giữa các chức năng thị giác và nguy cơ mắc mới hoặc tiến triển AMD bằng cách sử dụng nguy cơ tương đối hiệu chỉnh theo tuổi và khoảng tin cậy (CI) 95% cho mắt của nghiên cứu và mắt còn lại.
Sau 3 năm, nhóm mắt có RMDA bị chậm có nguy cơ mắc mới AMD cao gấp 3,54 lần so với mắt của nghiên cứu, và gấp 3,40 lần so với mắt còn lại. Thị lực dưới ánh sáng yếu ở mắt nghiên cứu cũng tương quan với nguy cơ mắc mới AMD.
Tương tự, ở nhóm mắt AMD giai đoạn sớm tại thời điểm ban đầu, RMDA bị chậm làm tăng khả năng tiến triển AMD gấp 3,89 lần mắt nghiên cứu và 2,65 lần mắt còn lại. Không có chức năng thị giác nào khác có mối liên quan đáng kể với tiến triển AMD ở thời điểm theo dõi.
Các tác giả nhận xét: “Các kết quả của chúng tôi gợi ý rằng những chức năng thị giác khác không giúp ích cho việc hiểu biết nguy cơ mắc mới hoặc tiến triển sớm AMD”.
Các tác giả cho biết thêm: “Những can thiệp nhằm làm chậm tiến triển AMD giai đoạn sớm, hoặc các biện pháp dự phòng cho nhóm nguy cơ nên xem RMDA là một chỉ số đánh giá kết cục về chức năng”.