Mụn trứng cá Tóm tắt về thuốc

• Thường liên quan đến liều dùng và có thể hồi phục khi ngừng thuốc: Niêm mạc & da khô, bong tróc, ban đỏ, da mặt dễ tổn thương, ngứa, chảy máu cam, khô miệng, bong tróc lòng bàn tay-bàn chân, rối loạn thị giác, khô mắt, đục giác mạc, tăng sản xương & các triệu chứng cơ xương khớp
• Đã xảy ra tình trạng tăng tốc độ lắng hồng cầu (ESR), men gan, triglyceride & glucose máu; có thể xảy ra viêm tụy, đặc biệt nếu có tăng triglycerid máu; tóc mỏng, nhạy cảm với ánh sáng, thay đổi sắc tố da, các triệu chứng đường tiêu hóa, vàng da, buồn ngủ, thay đổi tâm trạng, trầm cảm, có xu hướng tự tử, phản ứng quá mẫn, v.v.

• Nên dùng cùng thức ăn, đặc biệt là bữa ăn nhiều chất béo để tăng hấp thu
• Chống chỉ định ở bệnh nhân mang thai vì thuốc có khả năng gây quái thai
  • Bệnh nhân nữ nên bắt đầu sử dụng biện pháp tránh thai 1 tháng trước khi bắt đầu điều trị bằng isotretinoin và tiếp tục trong 1 tháng sau khi ngừng isotretinoin
• Tránh dùng cho bệnh nhân suy thận hoặc suy gan, tăng lipid máu, dùng quá liều vitamin A và đang cho con bú
• Theo dõi xét nghiệm chức năng gan (LFT) và lipid trước khi điều trị, sau tháng đầu tiên và khi cần thiết sau đó; theo dõi đường huyết trong suốt quá trình điều trị
• Tránh tiếp xúc quá nhiều với ánh nắng mặt trời hoặc tia UV
• Không nên kết hợp với tetracycline đường uống vì làm tăng nguy cơ u não giả
• Không nên lặp lại liệu trình điều trị nhưng nếu mụn trứng cá vẫn tiếp tục có thể lặp lại liệu trình điều trị sau 2 tháng ngừng thuốc

• Thoa lên da ẩm, tạo bọt, & rửa kỹ

• Thường hết khi tiếp tục hoặc giảm tần suất dùng: Kích ứng da, ngứa, bỏng rát
• Tăng sắc tố,  nhạy cảm với ánh sáng

Hướng dẫn đặc biệt

• Tránh tiếp xúc với ánh sáng mặt trời quá mạnh hoặc tia UV
• Thời gian đáp ứng với điều trị: 4 tuần, với mụn trứng cá bùng phát trong giai đoạn sớm của điều trị

• Thường hết khi tiếp tục hoặc giảm tần suất dùng: Cảm giác căng da, kích ứng tại chỗ, bỏng rát, khô, ban đỏ, ngứa
• Có thể làm phai màu tóc hoặc quần áo
• Dị ứng tiếp xúc

Hướng dẫn đặc biệt

• Tránh tiếp xúc lặp lại với ánh sáng mặt trời quá mạnh hoặc tia UV

• Bệnh nhân có thể trở nên quá mẫn sau khi dùng thuốc nhiều lần

Hướng dẫn đặc biệt

• Là điều trị bổ trợ cho mụn trứng cá

• Ngoài da (bỏng rát, châm chích, khô da, ban đỏ, da dầu, lột da, kích ứng da, viêm nang lông); Tiêu hóa (rối loạn tiêu hóa, đau bụng)

Hướng dẫn đặc biệt

• Dùng thận trọng ở bệnh nhân có bệnh cơ địa
• Chóng chỉ định ở bệnh nhân bị viêm ruột tại khu vực, viêm loét hoặc viêm đại tràng liên quan đến kháng sinh

• Ngoài da (phát ban, ngứa); Tác dụng khác (bệnh thần kinh ngoại biên)

Hướng dẫn đặc biệt

• Dùng thận trọng ở bệnh nhân dị ứng với sulfa
• Đánh giá lại liệu pháp nếu không cải thiện sau 12 tuần

• Rửa sạch bằng nước lạnh, sau đó thoa kem chống nắng
• Tránh tiếp xúc trực tiếp với mắt

• Ngoài da (bỏng rát, khô da, ban đỏ, phát ban)

Hướng dẫn đặc biệt

• Dùng điều trị mụn trứng cá viêm

• Ngoài da (kích ứng da, viêm da)

Hướng dẫn đặc biệt

• Thuốc loại bỏ sừng, sát trùng nhẹ, kháng nấm nhẹ & diệt ký sinh trùng được sử dụng trong điều trị mụn trứng cá

• Ngoài da (kích ứng da, viêm da)

Hướng dẫn đặc biệt

• Tránh tiếp xúc với mắt & các màng niêm mạc khác
• Tránh tiếp xúc với ánh sáng mặt trời hoặc tia UV

• Tránh tiếp xúc với mắt
• Dùng thận trọng ở bệnh nhân có bệnh tuyến giáp, methemoglobin máu

• Viêm da; loét da có thể xảy ra khi tăng nồng độ

Hướng dẫn đặc biệt

• Dùng thận trọng ở bệnh nhân đái tháo đường & bệnh thần kinh ngoại biên
• Tránh tiếp xúc với màng niêm mạc, dùng trên vùng da có vết thương hở hoặc vùng da rộng, dùng nồng độ cao & trong thời gian dài

• Ngoài da (kích ứng da)

Hướng dẫn đặc biệt

• Tránh tiếp xúc với mắt; ngưng dùng nếu xảy ra kích ứng

• Ngưng dùng nếu bị khó chịu quá mức

• Thường hết khi tiếp tục hoặc giảm tần suất dùng: Ban đỏ, khô, tróc vảy, ngứa & bỏng rát sau khi dùng

Hướng dẫn đặc biệt

• Tránh tiếp xúc với ánh sáng mặt trời quá mạnh hoặc tia UV 
• Thời gian đáp ứng với điều trị: 8-12 tuần, với mụn trứng cá bùng phát trong giai đoạn sớm của điều trị

• Thường hết khi tiếp tục hoặc giảm tần suất dùng: Châm chích, cảm giác ấm, ban đỏ, lột da
• Phù, rộp nước, đóng vảy trên da, tạm thời giảm hoặc tăng sắc tố, nhạy cảm với ánh sáng

Hướng dẫn đặc biệt

• Tránh tiếp xúc với ánh sáng mặt trời quá mạnh hoặc tia UV
• Thời gian đáp ứng với điều trị: 6-8 tuần, với mụn trứng cá bùng phát trong giai đoạn sớm của điều trị

• Thường hết bằng cách giảm tần suất sử dụng hoặc ngừng điều trị cho đến khi da khỏe mạnh trở lại: Ngứa, nóng rát, bong tróc, đỏ da
• Da đổi màu, nứt nẻ, phát ban, viêm da tiếp xúc, nhạy cảm với ánh sáng

Hướng dẫn đặc biệt

• Tránh tiếp xúc với ánh sáng mặt trời quá mạnh hoặc tia UV
• Thời gian đáp ứng với điều trị: 6-8 tuần, với mụn trứng cá bùng phát trong giai đoạn sớm của điều trị

• Thường hết khi giảm tần suất sử dụng: Châm chích, cảm giác nóng, ban đỏ, bong tróc
• Phù nề, phồng rộp, đóng vảy da, tạm thời giảm hoặc tăng sắc tố, nhạy cảm với ánh sáng

Hướng dẫn đặc biệt

• Bắt đầu với dạng bào chế có hàm lượng thấp & tăng dần nồng độ khi dung nạp
• Tránh tiếp xúc với ánh sáng mặt trời quá mạnh hoặc tia UV
• Thời gian đáp ứng với điều trị: 6-8 tuần, với mụn trứng cá bùng phát trong giai đoạn sớm của điều trị

• Ngoài da (kích ứng tại vị trí dùng thuốc, ngứa, cháy nắng)

Hướng dẫn đặc biệt

• Không sử dụng trên các vết cắt, vết trầy xước, da bị trầy xước hoặc da bị chàm
• Thận trọng khi sử dụng trên các vùng da nhạy cảm (ví dụ như cổ hoặc nách)
• Tránh tiếp xúc với ánh nắng mặt trời quá mức hoặc tia UV

• Rối loạn tiêu hóa, phản ứng quá mẫn

• Tương tác thuốc với các thuốc chuyển hóa bởi cytochrome P450 như thuốc kháng đông, cyclosporine...

• Tiêu hóa (buồn nôn/nôn, khó chịu ở bụng, tiêu chảy, tiêu chảy/viêm đại tràng liên quan đến kháng sinh); Tác dụng khác (nhiễm nấm Candida, phản ứng quá mẫn)
• Ù tai/mất thính lực liên quan đến liều đã xảy ra với một số macrolide

Hướng dẫn đặc biệt

• Có thể dùng cùng thức ăn để giảm khó chịu dạ dày
  • Erythromycin & roxithromycin: Nên dùng ít nhất 30 phút trước bữa ăn
• Tiếp tục liều khởi đầu cho đến khi có sự cải thiện rõ rệt tình trạng mụn trứng cá (thường từ 3-6 tuần)
• Tương tác thuốc với các thuốc được chuyển hóa bởi cytochrome P450 như theophylline, digoxin, carbamazepine, v.v.
• Thận trọng khi sử dụng cho bệnh nhân suy gan, rối loạn dẫn truyền tim và nhược cơ

• Tiêu hóa (buồn nôn/nôn, đau bụng, tiêu chảy); Tác dụng khác (giảm bạch cầu hoặc giảm bạch cầu trung tính thoáng qua)

Hướng dẫn đặc biệt

• Nuốt nguyên viên với một cốc nước đầy và ở tư thế thẳng đứng
• Thận trọng khi sử dụng cho bệnh nhân bị/viêm đại tràng hoặc các bệnh lý đường tiêu hóa khác

• Tiêu hóa (buồn nôn/nôn, tiêu chảy); Tác dụng khác (nhạy cảm với ánh sáng, nấm phát triển quá mức, tăng áp lực nội sọ lành tính, đổi màu răng đang hình thành)
• Minocycline: Tăng sắc tố, hiếm khi xảy ra phản ứng thuốc nghiêm trọng (ví dụ: phản ứng giống lupus)

Hướng dẫn đặc biệt

• Lincomycin, lymecycline: Nên uống lúc bụng đói
• Oxytetracycline & tetracycline: Nên uống lúc bụng đói
• Tiếp tục liều khởi đầu cho đến khi tình trạng mụn cải thiện rõ rệt (thường từ 3-6 tuần)
• Thận trọng khi sử dụng cho bệnh nhân suy gan hoặc suy thận
• Chống chỉ định cho bệnh nhân <8 tuổi, phụ nữ có thai hoặc cho con bú, đang sử dụng đồng thời retinoid đường uống
• Tránh tiếp xúc quá mức với ánh nắng mặt trời hoặc tia UV

• Ngưng dùng nếu xảy ra kích ứng hoặc nhạy cảm

• Ngoài da (ngứa, kích ứng, đỏ/nóng bừng, cảm giác ấm ở mặt, sẩn, viêm da tiếp xúc, khô da, bốc hỏa)

• Ngoài da (ban đỏ, khô da, bong tróc, ngứa)

• Phản ứng quá mẫn

• Tiêu hóa (buồn nôn/nôn, rối loạn tiêu hóa, vị kim loại khó chịu, tiêu chảy, táo bón, lưỡi có lông, viêm lưỡi, viêm miệng); Ngoài da (khô da, ban đỏ, nóng rát/châm chích, kích ứng da, bệnh trứng cá đỏ nặng hơn, viêm da tiếp xúc); Thần kinh trung ương (choáng váng, mất điều hòa, đau đầu, buồn ngủ, mất ngủ, thay đổi tâm trạng hoặc trạng thái tinh thần, ví dụ, trầm cảm hoặc lú lẫn); Huyết học (giảm bạch cầu với lượng trung bình tạm thời, giảm tiểu cầu); Tiêu hóa (khó chịu ở niệu đạo, nước tiểu sẫm màu); Tác dụng khác (suy yếu, bệnh thần kinh ngoại biên [liều cao hoặc điều trị kéo dài], giảm cảm giác, loạn vị giác, dị cảm, chảy nước mắt)

Hướng dẫn đặc biệt

• Dùng thận trọng ở bệnh nhân có bằng chứng hoặc tiền sử loạn sản máu

• Dùng thận trọng ở bệnh nhân bị bội nhiễm

• Tác dụng không mong muốn nhẹ xảy ra trong 3 chu kỳ đầu tiên (buồn nôn, đau tức ngực, đau đầu); Chu kỳ kinh nguyệt không đều (rất có thể, ra máu đột ngột hoặc ra máu lấm tấm, mất kinh trong 2-3% chu kỳ); Tác dụng khác (mụn trứng cá, thay đổi tâm trạng, tăng cân và tăng huyết áp)
• Nguy cơ tương đối mắc VTE có thể tăng khi sử dụng COC nhưng nguy cơ vẫn thấp và thấp hơn đáng kể so với nguy cơ VTE liên quan đến thai kỳ
• Người sử dụng COC bị tăng huyết áp hoặc hút thuốc ≥15 điếu thuốc/ngày có nguy cơ tương đối mắc nhồi máu cơ tim & đột quỵ cao hơn

• Không nên sử dụng COC cho phụ nữ có chống chỉ định với thành phần estrogen (mang thai, cho con bú, chảy máu âm đạo chưa được chẩn đoán, huyết khối tĩnh mạch/động mạch, bệnh đông máu, đau nửa đầu, đột quỵ, đau tim, tăng huyết áp, đau thắt ngực, nồng độ lipid cao, đái tháo đường có tổn thương mạch máu, viêm tụy, bệnh gan nặng, khối u gan, ung thư vú và cơ quan sinh dục, suy thận) hoặc khi rủi ro thường lớn hơn
  lợi ích
• Cần khai thác tiền sử bệnh đầy đủ để kiểm tra các yếu tố nguy cơ hình thành huyết khối
• Tránh tiếp xúc quá nhiều với ánh nắng mặt trời hoặc tia cực tím ở phụ nữ có xu hướng bị nám da

• Tại chỗ (bùng phát sau tiêm, áp xe vô trùng, viêm tắc tĩnh mạch, teo da, thay đổi sắc tố, giãn mạch)

• Luôn cân nhắc đến khả năng hấp thu toàn thân
• Chống chỉ định ở bệnh nhân nhiễm nấm toàn thân
• Chống chỉ định dùng vaccine virus sống
• Thận trọng khi sử dụng ở bệnh nhân có tiền sử bệnh tâm thần, suy tim, đái tháo đường, bệnh lý đường tiêu hóa, suy gan bao gồm xơ gan, nhược cơ, đục thủy tinh thể và/hoặc tăng nhãn áp, loãng xương, suy thận, tiền sử rối loạn co giật, bệnh tuyến giáp, sau nhồi máu cơ tim cấp

• Thần kinh trung ương (đau đầu, trầm cảm); Tiêu hóa (buồn nôn, các triệu chứng khác về đường tiêu hóa); Phụ khoa (đau ngực, kinh nguyệt không đều, ra máu lốm đốm); Tác dụng khác (mệt mỏi, tăng cân, giảm ham muốn tình dục, hiện tượng huyết khối)

• Chống chỉ định ở bệnh nhân mắc bệnh gan, hội chứng Dubin-Johnson, hội chứng Rotor; u gan trước đây hoặc hiện tại; đang hoặc có tiền sử u màng não; bệnh suy mòn; trầm cảm mạn tính nặng; các quá trình huyết khối tắc mạch trước đây hoặc hiện tại; đái tháo đường nặng có biến đổi mạch máu; thiếu máu hồng cầu hình liềm; tiền sử vàng da hoặc ngứa dai dẳng trong lần mang thai trước, herpes sinh dục; ung thư tuyến tiền liệt không thể phẫu thuật
• Thận trọng khi sử dụng ở bệnh nhân có tiền sử huyết khối tắc mạch, thiếu máu, đái tháo đường, các vấn đề di truyền hiếm gặp về không dung nạp galactose, thiếu hụt lactase Lapp hoặc kém hấp thu glucose-galactose, các nguyên nhân nội tiết tố gây tăng androgen nghiêm trọng (ví dụ hội chứng Cushing, u buồng trứng, ung thư tuyến thượng thận và hội chứng thượng thận-sinh dục)
• Thường xuyên theo dõi chức năng gan, vỏ thượng thận và số lượng hồng cầu trong quá trình điều trị; khám phụ khoa trong trường hợp chảy máu dai dẳng hoặc tái phát với khoảng cách không đều

• Kích ứng tại chỗ

• Không phối hợp với mỹ phẩm & các thuốc sát trùng khác
• Thận trọng khi dùng ở vùng màng nhầy & khi dùng kéo dài

• Kích ứng tại chỗ

Hướng dẫn đặc biệt

• Dùng thận trọng ở bệnh nhân có nguy cơ xảy ra phản ứng bất thường với iodine

• Đỏ, châm chích nhẹ thoáng qua, cảm giác bỏng rát, đau tại chỗ